«سیاره­ای در سیاره ما»

در گزارش قبل مبحثی کوتاه درباره شهداد و سرزمین آراتا آوردیم و ادامه آن را به بعد موکول کردیم.

شهداد سرزمین شگفت­انگیزی است که تحقیقات کارشناسان و پژوهشگران درباره آن همچنان ادامه دارد و هربار به کشفیّات تازه­ای از آن دست می­یابند. شهداد زمرّدی سبز در قلب کویر است که در گذشته­های نه چندان دور پذیرای کاروانهای غرب به شرق و بالعکس بوده­است.

قناتهای پرآب و نخلستانهای شاداب که شهدِ خرما و خنکی آب، خستگی را از بدن­های کاروانیان می­زدوده شاید می­توان گفت بهشتی بوده­است در ميان دشت لوت.

در قدیم این منطقه را خبیص می­نامیدند به معنی چنگمال.

چنگمال چیست؟ غذایی است که با خرما، نان و روغن بدست می­آید که آن را با چنگ و دست می­مالیدند وبسیار مغذی است و چون در این منطقه این غذا فراوان مصرف می­شده به عربی نام خبیص برآن نهاده­اند که با "ص" نوشته­می­شود و هم­اکنون پسوند فامیل بسیاری از مردم اين منطقه است. در زمان رضاشاه نام اين منطقه  به شهداد تغییر یافت.

تمدن آراتا پنج هزار سال قبل در این منطقه حاکم بوده است و بنا به دلایل نامعلوم از میان رفته و اکنون درفش فلزی 5 هزارساله آن که اولین درفش فلزی جهان است در موزه ایران باستان نگهداری می­شود.

آب­انبار حاج محمدتقی با شش بادگیر بلند یکی دیگر از دیدنیهای شهداد است که جزو بزرگترین آب انبارهای ایران به شمار می­آید.

 شهر کوتوله­ها با دیوارهای کوتاه و لوازم انسانهایی با قد کمتر از یک متر وسی سانت هنوز در حال بررسی کاوشگران باستانشناسی می­باشد.

کاروانسراها و قلعه­های پیرامون شهداد از جمله قلعه شفیع­آباد از جنب­ و جوش مردمانی سخت­ کوش در گذشته­ای نه چندان دور حكايت دارد.

کلوتها که آنها را باید کلان شهر بی­جمعیت نامید پدیده­های شگفت­انگیزی است که هر ساله هزاران نفر از گردشگران ایرانی و خارجی از آنها بازدید می­کنند. این منطقه بالغ بر یازده ­هزار کیلومتر مربع وسعت دارد. کلوتها زائده­هایی هستند که ارتفاع آنها گاه تا دویست متر می­رسد و از دور همچون ساختمان­ها و آسمان­خراشهای بلند خودنمایی می­کنند. تماشای آنها در نور مهتاب به راستی حیرت­آور است گرمای این منطقه گاه تا 60 درجه سانتیگراد گزارش شده­است. رودخانه شور از میان دشت لوت می­گذرد این رود از ارتفاعات بیرجند سرچشمه می­گیرد و در بین راه با گذشتن از دامنه­های کوههای سور راور و جنگلهای حُر با خود نمک و چوبهای درختان را به کویر می­آورد. غلظت نمک این رود آنقدر بالاست که گاه حرکت آن دیده نمی­شود. در قسمتی از کویر، معدن نمک وجود دارد که از آن استخراج می­شود.

و اما گندم بریان سیاره­ای در قلب سیاره ما.

گندم بریان سرزمینی است جدا از همه جغرافیای زمین که تاکنون کمتر بر روی آن تحقیق انجام گرفته، شاید به علت شرایط استثنایی آن و گرمای نزدیک به یکصد درجه سانتیگراد منطقه باشد. بلی یکی از گرمترین نقاط کره زمین که صرفاً در اواسط زمستان می­توان از آن بازدید کرد. متأسفیم از اینکه به دلایل زیست محیطی و تخریب­هایی که در طبیعت کشورمان انجام گرفته نمی­توانیم آدرس دقیق و طول و عرض جغرافیایی آن را در این گزارش بیاوریم. دو دهانه آتشفشان در این محدوده قرار گرفته و جنس سنگهای منطقه آتشفشانی است و هیچگونه باکتری در این قسمت قادر به زيست نمي باشد. هنگامی که به این منطقه وارد می­شویم گویی بر سیاره­ای دیگر پا گذاشته­ایم. ساعت 9 صبح بهمن ماه 1385 دمای 47 درجه را گزارش کرده­اند.

اکنون هرجا که این مطلب را می­خوانید می­توانید گرمای آن را تصوّر و احساس کنید.

آیا در آینده می­توان از این انرژی در نقاط دیگر برای زندگی استفاده بهینه کرد؟

آیا از سرزمین گندم­بریان می­توان برای کارهایی که پیشرفت بشریت را در بر دارد استفاده کرد؟

جواب به این سؤالان را شاید دانشمندان آینده بتوانند بیابند. فعلاً بگذاریم این منطقه همچنان بکر و زیبا باقی بماند.

بازگشت به صفحه مطالب خواندني - بازگشت به صفحه اصلي